Posted on: ژانویه 7, 2019 Posted by: مدیر سایت Comments: 0

-پایان نامه تقاضا برای فرآورده های سوختی نفتی

ر

1.1. پیش بینی تقاضای فرآورده های سوختی نفتی

ايران داراي منابع غني و گستردة انرژي، مخازن بزرگ نفتي و گاز طبيعي، معادن عظيم زيرزميني و پتانسيل بالقوة انرژي است، پيشبيني مصرف انرژي مي تواند در تبيين سياست هاي بخش انرژي، كمك مؤثري كند. و هم چنين از آنجا كه مدتي است موضوع محدود كردن مصرف انرژي بويژه فرآورده هاي نفتي مانند بنزين در رأس سياست هاي اقتصادي دولت قرار گرفته است و از سوي ديگر، مشكلات ناشي از افت فشار گاز طبيعي مانند قطع گاز در استان هاي مختلف يا كاهش توليد برق در كارخانجاتي كه سوخت اصلي آن ها، گاز طبيعي است، هر از چندگاهي گريبان گير كشور ما مي شود و علاوه بر آن كمبود منابع انرژي ديگر گاهي براي بخش هاي مختلف اقتصاد، مشكل ساز مي شود، پيش بيني و مدلسازي مصرف انرژي و ارتباط آن با رشد اقتصادي مي تواند رهنمود مناسبي براي سياست گذاران بخش انرژي و اقتصاد كشور باشد. “آماده و همكاران، 1388”

1.1.1. پیش بینی تقاضا

بیشتر تصمیمات مدیریت در سطوح مختلف سازمان، مستقیم یا غیرمستقیم بر پیش بینی آینده بستگی دارد. به عبارت دیگر پیش بینی ، حلقۀ ارتباطی بین سازمان و محیطش است. به ویژه که تغییرات محیط می تواند بر فعالیت های حال و آینده سازمان تاثیر بگذارد. پیش بینی به طور کلی فرآیند تخمین تقاضای آینده برای خدمات و محصول هایی از نظر کمّی، کیفی، زمانی و مکانی می باشد. در یک محیط ثابت با تغییرات کم و قابل پیش گویی احتیاجی به پیش‌بینی نیست اما هر چه محیط پیچیده تر و پویاتر باشد، پیش بینی شرایط آینده ضروری تر است. به عبارتی پیش بینی به معنای تخمین امری است که در آینده رخ می دهد. هر سازمانی برای ادامه حیات خود و تضمین موفقیتش در بازار رقابتی نیازمند پیش بینی آینده است.به عبارتی پیش بینی میزان فروش یک یا چند محصول می باشد که شرط لازم جهت برنامه ریزی و تولید محصول مربوطه می باشد. پیش بینی از یک سو فرآیندی نامطمئن است، چون با یقین نمی توان در مورد آینده سخن گفت و از سوی دیگر هر چه افق پیش بینی وسیع تر شود عدم اطمینان بیشتر می شود. به دلیل اینکه متغیّرهای  بیشتری دخیل می شوند ، امکان وقوع حوادث مختلف را افزایش می دهد. با تمام این وجود پیش بینی یک وظیفۀ حیاتی است و در تمام زمینه های فعالیت انسان کاربرد دارد، به ویژه در شرایطی که باید به نیازهای بسیار متنوع برای محصولات و خدمات پاسخ دهیم.

1.1.2. اهمیت پیش بینی تقاضا

حتی اگر پیش بینی همیشه به شکل یک فعالیت صریح و رسمی نباشد ، نقش بسیار مهمی در تصمیم گیری و برنامه‌ریزی دارد. با توجه به این امر پیش بینی برای مدیریت رده بالا و تمام وظایف داخل سازمان به ویژه بازاریابی، مالی و تولید بسیار مفید است. یکی از مهمترین اهداف هر واحد تولیدی عرضه محصول به بازار می باشد . لذا طبیعی است که کلیه فعالیت های آن از برنامه تولید تأثیر پذیرد. عواملی نیروی انسانی، ماشین آلات، نقدینگی، مواد اولیّه و لوازم یدکی همگی بستگی به میزان تولید دارند. لذا با پیش بینی مناسب تقاضا، برنامه ریزی تولید میسّر شده و با اطمینان بیشتری تصمیم گیری در خصوص نیروی انسانی، مواد اولیّه، سرمایه و نقدینگی لازم صورت خواهد گرفت.  اولین قدم در کنترل موجودی پیش بینی مصرف آینده است. پیش بینی را بر حسب استفاده کنندگان اطلاعات می‌توان طبقه بندی کرد.

در بیشتر تصمیمات شخصی ، پیش بینی آینده مشخص و نظام مند است در حالیکه پیش بینی های سازمانی به طور دقیق تری انجام می شود.

به خاطر عدم اطمینان ذاتی درمورد آینده و ماهیت پیچیده محیط که تقاضا برای محصول ها و خدمات سازمان را به وجود می آورد، پیش بینی به صورت یک هنر جلوه می کند. با این همه، امروزه مدیران تولید می توانند به کمک فنون بسیار مؤثر و قضاوت مطمئن مدیریت، هنر پیش بینی را به مقدار قابل توجهی بهبود بخشند.

1.1.3. سیستم پیش بینی تقاضا

به عنوان یک فعالیت درون سازمانی انتظار می رود که پیش بینی، اطلاعات مربوط به آینده بازاریابی، مالی، میزان تولید، مقدار تقاضا و دیگر موارد را ، در جهت مقاصد برنامه ریزی فراهم کند. این وظیفه توسط سیستم خاصی انجام می شود که می توان آن را بر حسب اجزای کلیدی آن تجزیه و تحلیل کرد:

  1. خروجی سیستم پیش بینی: اطلاعات فراهم شده به وسیله پیش بینی؛
  2. ورودی های سیستم پیش بینی: داده های مورد نیاز برای پیش بینی؛
  3. محدودیت های سیستم پیش بینی: عوامل محدود کننده روش های مورد استفاده؛
  4. تصمیمات سیستم پیش بینی؛
  5. معیارعملکرد سیستم پیش بینی؛
  6. روشهای پیش بینی برای تبدیل ورودی ها به خروجی ها.

این اجزای مشخص کننده سیستم پردازش اطلاعات است که بخش مهمی از سیستم اعصاب سازمان راتشکیل می‌دهد.

جدول 21. خلاصه تصمیماتی که از پیش بینی در افق های مختلف برنامه ریزی تأثیر می پذیرد

دوره برنامه ریزی آینده تصمیمات سازمان تصمیمات شخصی
بلند مدت (2تا10سال) – انواع محصول و خدمات ارائه شده

– انواع و اندازه بازارها

– محل و اندازه کارخانه

– فعالیت مربوط به کار،جامعه و ورزش

– نوع اشتغال و سطح تحصیلات

– انتخاب منطقه برای کار و زندگی

میان مدت(1تا 24 ماه) – اندازه نیروی کار به کار گرفته شده

– انواع ومقدار موجودی ها برای نگهداری

– میزان مطلوب قراردادها

– توجه به تحصیل در علوم ویژه

– زمانبندی یک معاینه کامل پزشکی

– نقاشی ساختمان

کوتاه مدت (1تا5 هفته) – تخمین سفارشات به کارکنان و تجهیزات مشخص

– اعمال کنترل عملی در زمانهای حویل

– ترتیب دادن کار با توجه به دیدگاه های جامع

– پرهیز هفتگی

– انتخاب مکانی برای آخر هفته

1.1.3.1. خروجی های سیستم پیش بینی

از نقطه نظر مدیران تولید برای برنامه ریزی دوره های مختلف تولید به جای پیش بینی فروش، نیازمند پیش بینی تقاضای مورد انتظار در آینده هستیم. به طور کلّی تقاضا تابع میزان سفارشات دریافت شده از مصرف کنندگان است. در حالی که فروش به مقادیر تحویل شده مربوط است. می توان نتیجه گرفت که به دلیل کاهش ظرفیت (فرصت فروش از دست رفته) و یا تأخیر در ارسال محصول های مورد تقاضا ممکن است مقدار تقاضا و فروش متفاوت باشد.

1.1.3.2. ورودی های سیستم پیش بینی

داده های مورد نیاز برای پیش بینی  تقاضا از منابع داخلی و خارجی به دست می آید. داده های تاریخی به صورت سری زمانی، فروش ها یا سفارشات قبلی، نظرات متخصّصین و یا نتایج بررسی های ویژه به عنوان ورودی های اطلاعاتی درون سازمانی، مورد استفاده قرار می گیرند و منابع خارجی، اطلاعاتی با ارزش در زمینه پیش بینی های اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فناوری فراهم می سازند.

همچنین منابع اضافی شامل متخصصین صنعت و سازمان های خصوصی و دولتی هستند. برای پیش بینی های کوتاه مدت و میان مدت در یک محیط نسبتاً ثابت، به طور معمول باید روی منابع داخلی تکیه کرد که این منابع برای برنامه ریزی میان مدت معتبرتر است، با این وجود همان طور که یک سازمان به منظور فرموله کردن راهبرد بلند مدت خود برای محصول های جدید، فرآیندها و بازارها بیشتر به آینده توجه می کند، اطلاعات از منابع خارجی شامل رقبا، روند های جدید در فناوری و توسعه های اجتماعی در مناسبات اجتماعی، سیاسی و بین المللی نیز با ارزش خواهد بود.

1.1.1.1. محدودیت های سیستم پیش بینی

انتخاب روش پیش بینی و مقدار پیش بینی انجام شده به شدت به محدودیت های اعمال شده در سیستم پیش بینی بستگی دارد که تعیین آنها به قرار زیر است:

  1. زمان موجود برای تهیه پیش بینی؛
  2. فقدان اطلاعات مورد نظر از منابع داخلی و خارجی؛
  3. کیفیت اطلاعات موجود؛
  4. تجربه داخل سازمان؛
  5. امکانات محاسباتی در دسترس.

به نظر می رسد محدودیت های 1 تا 3 به طور جدی کیفیت پیش بینی را محدود می کنند، در حالی که محدودیت 4 و 5 می توانند با افزایش بودجه سیستم پیش بینی کاهش یابند.

1.1.1.2. تصمیمات سیستم پیش بینی

1.1.1.3. معیار عملکرد سیستم پیش بینی

اثربخشی سیستم پیش بینی در جهت خدمت به سازمان براساس چهار معیار ارزیابی می شود.

1.صحّت؛

2.ثبات در مقابل تاثیر پذیری؛

3.واقعیت در رفتار داده های تاریخی؛

4.زمان مورد نیاز برای پیش بینی.

1.1.1.3.1. صحّت پیش بینی

از دیرباز مهم ترین صفت پیش بینی، صحّت آن بوده است. تفاوت  بین تقاضای واقعی و تقاضای پیش بینی شده برای یک دوره (خطای پیش بینی)، همیشه به معنی صرف هزینۀ اضافی است. بنابراین گرایش به پیش بینی های خوش‌بینانه و یا بدبینانه به صورت مداوم می تواند منشاء مشکلی جدّی برای سازمان باشد. زیرا هر زمان که تقاضای واقعی کم تر از تقاضای پیش بینی شده باشد با ظرفیت بی کار یا موجودی مازاد که هزینۀ پولی دارد (سرمایه راکد و غیره) مواجه می شویم. مدیریت زمانی می تواند انتظار عملکرد کامل را داشته باشد، که به اندازه کافی برای صحّت پیش بینی تلاش کند. بدین وسیله هزینه های مازاد و کمبود موجودی به حداقل می رسد.

متغیّر های موثر بر صحت پیش بینی:

استفاده از تکنیک های پیش بینی به جای قضاوت های سطحی و بی اساس ، نخستین و بنیادی ترین متغیر است که بر صحّت پیش بینی اثر می گذارد. اگرچه که نمی توان ادّعا کرد که شرکت هایی که از روش های کمّی و پیچیده استفاده می کنند نسبت به سایر موارد ، نتایج بهتری می گیرند.

1- استفاده از تکنیک های پیش بینی با خطای پیش بینی رابطه عکس دارد:

استفاده از داده های گذشته برای پیش بینی آینده، در محیط متغیر و متلاطم کنونی کارساز نیست. در محیط کسب و کار امروزی چرخۀ عمر محصولات کوتاه شده و معرفی محصولات جدید و ارتقاء محصول در بازه های زمانی کوتاه تری اتفاق می افتد. بنابراین برای پیش بینی وضعیت آیندۀ چنین محیطی نیازمند اطلاعات گسترده تری از تغییرات بازار و تغییرات اقتصادی است.

2- سطح اتکای پیش بینی کننده بر اطلاعات بدست آمده از منابع گوناگون و متفاوت، با خطای پیش بینی رابطه عکس دارد.

3- سطح استفاده از نتایج بدست آمده از پیش بینی در فرآیند های تصمیم گیری با خطای پیش رابطه عکس دارد.

1.1.1.3.2. ثبات در مقابل تاثیر پذیری

پیچیدگی زیاد و عدم اطمینان ذاتی در محیط سازمان موجب تغییرات تصادفی در تقاضای واقعی از دوره ای به دورۀ  دیگر می شود. چنین تغییراتی ممکن است در بطن الگوی روند رشد بلند مدت یا تأثیرات فصلی پنهان باشد. از یک سیستم پیش بینی خوب انتظار می رود که این تغییرات ناگهانی را تعدیل کند تا پیش بینی های بعدی از این تغییرات غیرعادی متأثر نشوند. با انجام چنین کاری، سیستم ثبات خود را به نمایش می گذارد.

با این حال ، ما نیز از سیستم پیش بینی انتظار داریم که در مقابل نوسانات مشاهده شده به اندازه کافی حسّاس باشد به طوری که در عمل نشان دهنده هر گونه تغییر واقعی در فرآیند تقاضای محصول ها باشد.

1.1.1.3.3. واقعیت

گاهی شرایط جاری تغییراتی را در محیط به وجود می آورد که داده های تاریخی برای پیش بینی وجود ندارد. در نتیجه بهتر است ابتدا با واقعیت به داده ها توجه کنیم و سپس نتایج را با توجه به توسعه های جدید تعدیل کنیم. هر انتخاب دلخواه یا تغییر داده ، واقعیت را تا حدّی منحرف می کند که در نتیجه ارزیابی تخمین نهایی مشکل می شود.

1.1.1.3.4. زمان مورد نیاز برای پیش بینی

برای این که یک سیستم پیش بینی مؤثر واقع شود باید به موقع صورت گیرد تا تصمیمات متّکی به آن بهتر گرفته‌ شود.

Categories: